Vinç Kontrolünde Neler Kontrol Edilir?

Vinç periyodik kontrolü neden önemli?

Vinçler, işletmede en ağır ve en yüksek riskli yüklerin kaldırıldığı ekipmanlardır. Kule vinç, köprü ve tavan vinç, mobil vinç ve portal vinç gibi türleriyle geniş bir aileyi kapsar; hepsinde ortak olan şey, yükün bir halat ve kanca sistemiyle taşınmasıdır. Bu sistemdeki bir kusur, yükün düşmesiyle sonuçlanabilir ve sonuçları ağırdır.

Yasal açıdan da bir tercih değildir. İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği (25.04.2013 tarihli, 28628 sayılı Resmî Gazete) uyarınca vinçler belirli aralıklarla kontrol ettirilir. Kontrol periyodu: ilgili standardın öngördüğü süre saklı kalmak üzere, standartta süre belirtilmemişse azami 1 yıldır.

Vinç kontrolünde neler kontrol edilir?

Vinç kontrolünde, taşıyıcı elemanlardan emniyet tertibatlarına kadar tüm kritik noktalar bir bütün olarak değerlendirilir. Vinç türüne göre kontrol kapsamı genişleyebilir; aşağıdaki kriterler vinç ailesinin ortak kontrol noktalarını gösterir:

• Makaralar, makara bloğu uygun mu?
• Vinç metal yapısı, bağlantıları, ulaşım yolları(rayları) uygun mu?
• Çarpma-durdurma tamponları uygun mu?
• Kanca uygun mu?
• Çalışma ortamı aydınlatması ve görüşü uygun mu ?
• Halat ( zincir ) durumu uygun mu?
• Halatta aşınma veya yıpranma var mı?
• Yükte iken halatta uzama yapıyor mu ?
• Halatta kalıcı uzama var mı?
• Kontrol kumandası uygun mu ?
• Sesli ve ışıklı ikazların durumu uygun mu ?
• Kancada alt ve üst kesiciler var mı ?
• Lastik ve ataşmanların genel durumu
• Fonksiyon testi
• Yük ve Fren testleri

Bu kriterler birlikte değerlendirildiğinde vincin yalnızca çalışıp çalışmadığı değil, güvenli koşullarda yük kaldırıp indirebildiği de ortaya konur. Yük ve fren testleri, vincin beyan kapasitesiyle güvenle çalıştığını doğrular.

Halat ve kanca neden özellikle kontrol edilir?

Halat ve kanca, yükü doğrudan taşıyan taşıyıcı elemanlardır. Halatta oluşan aşınma, yıpranma ya da kalıcı uzama; yük altında halatın kopmasına zemin hazırlar. Kontrol listesinde halatın durumu, aşınması ve kalıcı uzaması ayrı ayrı kriterler olarak değerlendirilir.

Kancada alt ve üst kesicilerin varlığı, yükün güvenli çalışma aralığında kalmasını sağlayan sınır tertibatlarıdır. Sesli ve ışıklı ikazlar ise vincin hareketleri sırasında çevredeki çalışanları uyarır. Bu tertibatların çalışır durumda olması, vinç güvenliğinin ayrılmaz parçasıdır.

Kontrol sonrası rapor ve yetkili kişi şartı

Kontrol sonunda, yapılan muayene ve testlerin sonucunu gösteren bir rapor düzenlenir. Bu rapor; denetimde, iş kazası incelemelerinde ve sigorta süreçlerinde işverenin elindeki geçerli belgedir.

Kontroller yalnızca EKİPNET sistemine kayıtlı yetkili kişilerce yapılabilir. Ayrıca işveren ile yetkili kişi arasındaki İSG-KATİP sözleşmesi, kontrol tarihinden en geç 1 gün önce onaylanmış olmalıdır. Bu şartlar sağlanmadan yapılan kontrol geçerli bir periyodik kontrol sayılmaz.

Sıkça Sorulan Sorular

Vinç periyodik kontrolü ne sıklıkla yapılır?

Vinçler, İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği kapsamında periyodik kontrole tabidir. İlgili standardın öngördüğü süre saklı kalmak üzere, standartta süre belirtilmemişse azami 1 yıldır; standart daha kısa süre öngörüyorsa o süre uygulanır.

Vinç kontrolünde nelere bakılır?

Makara ve makara bloğu, vinç metal yapısı ve bağlantıları, çarpma-durdurma tamponları, kanca, çalışma ortamı aydınlatması, halat durumu ve aşınma, kontrol kumandası, sesli ve ışıklı ikazlar, alt ve üst kesiciler, lastik ve ataşmanlar ile fonksiyon ve yük/fren testleri kontrol edilir.

Vinçte halat ve kanca neden özellikle kontrol edilir?

Halat ve kanca, yükü doğrudan taşıyan taşıyıcı elemanlardır. Kontrol listesinde halatta aşınma, yıpranma ve kalıcı uzama ile kancanın durumu ayrı ayrı değerlendirilir; bu elemanlardaki bir kusur, yükün düşmesine yol açabileceği için kontrolün en kritik noktalarındandır.

Vinç kontrol raporu denetimde geçerli sayılır mı?

Kontrol, EKİPNET sistemine kayıtlı yetkili kişi tarafından, İSG-KATİP sözleşmesi kontrolden en geç 1 gün önce onaylanmış olarak ve ilgili standarda uygun yapılırsa raporu denetimde geçerli belge sayılır.

BESAFE LAB nasıl yardımcı olur?

BESAFE LAB, TÜRKAK akredite ve İSGÜM yetkili bir ölçüm, test ve mühendislik firmasıdır. Vinç ailesindeki ekipmanların periyodik kontrollerini EKİPNET kayıtlı yetkili mühendisleriyle yürütür ve sonucu denetimde geçerli bir raporla belgeler. Kapsam ve teslim süresi teklif ile netleştirilir.